Kilo Veremiyorsan─▒z Nedeni Hormonlar Olabilir

    ─░┼čtah ve metabolizma ├╝zerine etkileri nedeni ile baz─▒ hormon hastal─▒klar─▒nda ┼či┼čmanlama, v├╝cutta ya─č da─č─▒l─▒m─▒n─▒n de─či┼čmesi gibi sorunlar ya┼čanabilir. Liv Hospital Endokrinoloji ve Metabolizma Hastal─▒klar─▒ Uzman─▒ Prof. Dr. Serpil Salman kilo vermeyi zorla┼čt─▒ran hormonal sorunlar─▒ anlatt─▒.

     

    ─░ns├╝lin direnci: ─░ns├╝lin kandaki ┼čekerin h├╝cre i├žine ge├ži┼čini sa─člar. Bu mekanizmada bir sorun varsa, daha fazla ins├╝lin salg─▒lanarak kan ┼čekeri ayarlanmaya ├žal─▒┼č─▒l─▒r. Bu durumda ins├╝linin ya─č metabolizmas─▒ ile ilgili g├Ârevleri abart─▒l─▒ bir ┼čekilde yerine getirilir, kar─▒n b├Âlgesinde ya─članma ve kilo art─▒┼č─▒ g├Âr├╝l├╝r. ─░ns├╝lin direnci olan ki┼čilerin a├žl─▒─ča tahamm├╝l├╝ azal─▒r, kolay kilo al─▒p zor verirler.

    Hipotiroidi (Tiroid hormon azl─▒─č─▒): Tiroid hormon d├╝zeyinin azalmas─▒ kiloya meyil yaratabilir. ├ç├╝nk├╝ hem metabolizma yava┼člar hem de v├╝cutta su tutulur. Ancak hipotiroid belirgin ┼či┼čmanl─▒─č─▒n ana sebebi de─čil, mevcut sorunu art─▒ran bir fakt├Âr olarak kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kar. A┼č─▒r─▒ miktarda tiroid hormonu kullanarak kilo vermeye ├žal─▒┼čmak kalp ritminde d├╝zensizlik, kemik erimesi gibi olduk├ža ciddi sorunlara yol a├žabilir, tercih edilmemelidir.

    Menopoz: V├╝cut ya─č da─č─▒l─▒m─▒nda cinsiyet hormonlar─▒ da ├Ânemlidir. Kad─▒nlarda menopozla birlikte ├Âstrojen azal─▒r, bu durum v├╝cuttaki ya─č─▒n kar─▒n b├Âlgesinde yerle┼čmesine neden olur.

    Cushing sendromu: Kortizol hormonunun a┼č─▒r─▒ sal─▒nd─▒─č─▒ bir t├╝m├Âr nedeni ile olu┼čan, kar─▒n b├Âlgesinde ya─članma, kol ve bacaklarda incelme gibi bir├žok belirtinin oldu─ču nadir bir ┼či┼čmanl─▒k nedenidir.

    Kortizol: ─░la├ž olarak verilen kortizon da v├╝cutta kortizole d├Ân├╝┼čerek benzer etki yapabilir. Kortizol v├╝cutta stresle sal─▒nan bir hormondur, ama stresin kilo art─▒┼č─▒na neden olabilece─či tart─▒┼čmal─▒ bir konudur.

    B├╝y├╝me hormonu: V├╝cut ya─č oran─▒ ve ya─č da─č─▒l─▒m─▒n─▒ belirleyen hormondur. ┼×i┼čmanlarda b├╝y├╝me hormonu nispeten d├╝┼č├╝kt├╝r ama hastal─▒k derecesinde eksikli─či yoksa b├╝y├╝me hormonu tedavi olarak ├Ânerilmemelidir.

     

    ─░LK ADIM SA─×LIKLI BESLENMEK

    Farkl─▒ hormon hastal─▒klar─▒nda beslenmede nelere ├Âzen g├Âsterilmesi gerekti─čini Liv Hospital Diyet ve Beslenme Uzman─▒ ┼×├╝kran Y─▒ld─▒z anlatt─▒:

    ─░ns├╝lin direnci: Basit ┼čeker (├žay ┼čekeri) i├žeren t├╝m g─▒dalar, haz─▒r meyve suyu, i┼členmi┼č yiyecekler, beyaz unla yap─▒lan hamur i┼čleri, haz─▒r g─▒dalar t├╝ketilmemeli. Tereya─č─▒ yerine zeytinya─č─▒, k─▒zartma yerine ha┼članm─▒┼č sebze tercih edilmelidir.

    Hipotiroid: ─░la├ž tedavisinin yan─▒ s─▒ra bol su ve lif t├╝ketimiyle metabolizman─▒z─▒ daha ├žok ├žal─▒┼čt─▒rabilir, daha fazla enerji harcanmas─▒n─▒ sa─člayabilirsiniz. Ara ├Â─č├╝nlerde t├╝ketilen proteinli besinler (yo─čurt, ayran, s├╝t) metabolizmay─▒ h─▒zland─▒r─▒r.

    Kortizol hormonunun fazla salg─▒lanmas─▒: Kortizol hormonlar─▒n─▒n fazla salg─▒lanmas─▒ durumunda tuz ve ┼čeker k─▒s─▒tlanmal─▒d─▒r. Ye┼čil yaprakl─▒ sebzeler, kurubaklagiller, somon, yo─čurt, muz, mantar gibi potasyumdan zengin besinler t├╝ketilmelidir.

    Cinsiyet hormonlar─▒: Diyetteki doymu┼č ya─člar azalt─▒lmal─▒d─▒r. Sa─čl─▒kl─▒ doymam─▒┼č ya─člar i├žeren f─▒nd─▒k, badem, ceviz t├╝ketimi sa─članmal─▒d─▒r. Sebze, meyve ve tam tah─▒llar gibi lifli besinlerin t├╝ketimi artt─▒r─▒lmal─▒d─▒r. Alkol t├╝ketimi azalt─▒lmal─▒d─▒r.

    B├╝y├╝me hormonu fazlal─▒─č─▒: ├ľ─č├╝n atlanmamal─▒d─▒r. S├╝t i├žme al─▒┼čkanl─▒─č─▒ edinilmelidir. Kalsiyum y├Ân├╝nden zengin s├╝t, peynir, yo─čurt t├╝ketimine ├Âzen g├Âsterilmelidir. Bol miktarda sebze-meyve ile g├╝nde en az 8-10 bardak s─▒v─▒ t├╝ketilmelidir.